Towuk dökünigowy organiki dökün, ýöne himiki dökünleriň giňden ýaýramagy bilen, organiki dökünleri ulanýan daýhanlaryň sany barha az bolar.
Towuk fermalarynyň sany we möçberi näçe köp bolsa, towuk dökünine mätäç adamlar şonça az, towuk döküni şonça-da köp, towuk döküniniň üýtgemegi we ösmegi bilen, towuk döküniniň indi ähli towuk fermalary üçin başagyry bolup durýandygyny aýtmak bolar.
Towuk döküni deňeşdirme boýunça ýokary hilli organiki dökün bolsa-da, ony fermentasiýa etmezden gönüden-göni ulanmak mümkin däl. Towuk döküni topraga gönüden-göni ulanylanda, ol gönüden-göni toprakda fermentasiýa edýär we fermentasiýa wagtynda öndürilýän ýylylyk ekinlere täsir eder. Miwe nahallarynyň ösüşi ekinleriň köklerini ýakýar, bu bolsa kök ýakmak diýilýär.
Geçmişde käbir adamlar towuk tezegini mallar, doňuzlar we ş.m. üçin iýmit hökmünde ulanýardylar, ýöne bu hem çylşyrymly proses sebäpli boldy. Ony giň möçberde ulanmak kyn; käbir adamlar towuk tezegini hem guradýarlar, ýöne towuk tezegini guratmak juda köp energiýa sarp edýär, bahasy gaty ýokary we bu durnukly ösüş modeli däl.
Adamlaryň uzak möhletli tejribesinden soň,towuk döküni fermentasiýahenizem deňeşdirme boýunça mümkin usuldyr. Towuk döküni fermentasiýa däp bolan fermentasiýa we mikrobial çalt fermentasiýa bölünýär.
1. Adaty fermentasiýa
Adaty fermentasiýa uzak wagt alýar, adatça 1 aýdan 3 aýa çenli. Mundan başga-da, töweregindäki ys ýakymsyz, çybynlar we sinekler köp mukdarda köpelýär we daşky gurşawyň hapalanmagy örän çynlakaýdyr.
Towuk döküni çygly bolanda, oňa goşmaça iýmit bermek gerek we has köp işçi güýji gerek bolýar.
Fermentasiýa prosesinde dyrmyk maşynyny ulanyp, dyrmyk öwrüp almak deňeşdirme boýunça ýönekeý usuldyr.
Adaty fermentasiýa üçin enjamlara goýulýan maýa goýum az bolsa-da, häzirki ýokary zähmet çykdajylarynyň şertlerinde 1 tonna towuk tezegini gaýtadan işlemek üçin däp bolan fermentasiýany ulanmagyň bahasy hem deňeşdirme boýunça ýokarydyr we geljekde däp bolan fermentasiýa aradan aýrylar.
2. Mikrobial fermentasiýanyň çalt geçirilmegi
Mikroorganizmleriň çalt fermentasiýasy çylşyrymly organiki maddalary ýönekeý organiki maddalara bölýär, şeýle hem organiki maddalary has çylşyrymly organiki maddalara bölýär. Bu organiki maddalaryň toprak tarapyndan ulanylyp bilinýän organiki döküne öwrülýänçä dowamly dargamagy we parçalanmagydyr.
Organiki maddalaryň minerallaşmagy mikroorganizmler üçin iýmit maddalaryny üpjün edýär, has köp uglerod dioksidini, suwy we beýleki iýmit maddalaryny öndürýär, parçalanma tizligini çaltlaşdyrýar we köp ýylylyk çykarýar. Şonuň üçin fermentasiýa tizligi örän çalt. Umuman, towuk döküninden organiki döküne geçmek üçin bary-ýogy bir hepde gerek.
Mikrobial fermentasiýanyň çalt prinsipi şeýle: biomassa amatly temperaturada we örän amatly gurşawda çalt köpelýär we dargaýar. Umuman, 45-70 gradus aralygynda mikrobial ösüş metabolizmi örän çalt bolýar we şol bir wagtyň özünde bakteriýalary we zyýanly maddalary ýok edýär.
Kiçi we ýapyk gurşawda mikroorganizmler fermentasiýasyny dowam etdirip bilerler we towuk tezegi diňe adaty iýmitlendirme, önümçilik we çykyş prosesleri arkaly çalt organiki döküne öwrülip bilner.
Mikroorganizmleriň çalt fermentasiýasy bilen işlenilen towuk tezeginiň yslylygy ýok we suwuň mukdary diňe 30% töweregidir.
Mundan başga-da, mikroorganizmleriň çalt fermentasiýasy zyýanly gazlary doly arassalap, soňra olary çykaryp biler we daşky gurşawy hapalamagyň manysy ýok.
Mikroorganizmleriň çalt fermentasiýa usulyny ulanmak köpeliş gurşawyny gowulandyryp we önümçilik netijeliligini ýokarlandyryp biler. Öndürilen guradylan towuk tezegi ýaşyl iýmit we organiki önümler üçin ýokary hilli dökündir.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 23-nji iýuny
